ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ
Loading...

O «παρών» και σήμερα Σπύρος Αλ. Καββαδίας



O «παρών» και σήμερα Σπύρος Αλ. Καββαδίας

(1937-1.12.2002)

Του Διονύση Σέρρα

(Αποσπάσματα)


[…] Με τη βιοσωματική του πορεία να ξεκινάει στα χρόνια του Μεσοπολέμου από το χωριό Αργυράδες της Κέρκυρας και να τελειώνει στη Ζάκυνθο, στο κατώφλι του 21ου αιών, ο Σπύρος Καββαδίας εντάσσεται κατ’ αρχήν στη χορεία όσων συνδέουν διαχρονικά τα δυο νησιά, όπως ο Ευγένιος Βούλγαρις, ο Ανδρέας Κάλβος, ο Διον. Σολωμός, ο Σουρ. Δεβιάζης κ.α., φτάνοντας ως τις μέρες μας, με την παρουσία στο νησί των Φαιάκων  αρκετών Ζακυνθινών για τη συμμετοχή τους σε συνέδρια και ημερίδες ή για την καθηγεσία ορισμένων στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο κλπ. Το ανάλογα αντίστροφο συμβαίνει σε μικρότερο βαθμό εδώ, αναφέροντας ότι άλλοτε στη Ζάκυνθο υπήρχαν ενενήντα οικογένειες κερκυραϊκής καταγωγής, σύμφωνα με το διασωστικό Λεξικό του ιστοριοδίφη Λεωνίδα Χ. Ζώη (1865-1959).

Ο Σπύρος Καββαδίας, με τη «φωνή» του εύληπτη και με «ήχους» τα δύο με στενούς πολιτιστικούς δεσμούς νησιά του Ιονίου, μοίρασε τις γραφές του ανάμεσά τους, με εκατό περίπου κείμενά του σχετικά με τη Ζάκυνθο, τη δεύτερη πατρίδα του, και σαράντα σχεδόν για τη γενέτειρά του, χωρίς αποκλειστικά και μόνο να παρελθοντολογεί αλλά γράφοντας, επαινετικά και ενθαρρυντικά, για νεότερους συγγραφείς και λογοτέχνες.

Λαϊκής (αγροτικής) καταγωγής, με φιλελεύθερες του Κέντρου αντιλήψεις, ο Σπύρος Καββαδία, ξεφεύγοντας από τα όρια του περιοριστικού επαρχιωτισμού, της τυπικής εκπαιδευτικής υπηρεσίας και της απλής τοπικής λογιοσύνης, επιδόθηκε νωρίς στην έρευνα και τη μελέτη της δημοτικής γλώσσας, του λαϊκού πολιτισμού και του καινοτόμου λυρικοστοχαστικού σολωμικού Λόγου, για να δώσει συνδυαστικά, με αναλυτική και συνθετική μέθοδο τη διδακτορική διατριβή του με θέμα «Η λαϊκή ζωή και γλώσσα στο ελληνόγλωσσο έργο του Διονυσίου Σολωμού», πόνημα ξεχωριστό και μοναδικό στο είδος του για τα τοπικά δεδομένα (και όχι μόνο), που ήρθε πριν από τριάντα χρόνια (εκδόσεις Περίπλους, Αθήνα 1987), για να συμπληρώσει ένα σημαντικό κενό, με τήρηση όλων των κανόνων της φιλολογικής επιστήμης, της σοβαρής έρευνας, της ορθής επιλογής, της συλλογής ή σύγκρισης στοιχείων κλπ.

Για πληρέστερη – και όχι εύκολη ούτε εξωραϊσμένη – σκιαγράφηση του απροσποίητα απλού, όχι τυπολάρτη και δίχως φόβο για την αλήθεια Σπύρου Καββαδία, προσθέτουμε και τα εξής, ούτε υπερτιμώντας ούτε υποτιμώντας την περίπτωσή του:

1) Ο διορισμός του στη Ζάκυνθο (στα μέσα της δεκαετίας του 1960), όπου δημιούργησε και οικογένεια, λειτούργησε θετικά γι’ αυτόν και τιμητικά ή παραδειγματικά, ως ένα βαθμό, για την εδώ χωρίς μια ξεχωριστή «φωνή» φιλολογική κοινότητα, με τον ίδιο να ξεπερνά το στενό πλαίσιο του διδακτικού έργου, με ομιλίες ή διαλέξεις και αξιόλογες δημοσιεύσεις είτε με άλλη σοβαρή πολιτιστική δραστηριότητα αλλά κυρίως με την τόλμη του για παράλληλη εκπόνηση μιας απαιτητικής και χρονοβόρας διατριβής, δείχνοντας έτσι έναν άλλο δρόμο επιστημονικής πνευματικής προσφοράς και καταξίωσης ευρύτερης […]

2)  Ως αποκλειστικά Νεοελληνιστής, ο Σπύρος Καββαδίας υπήρξε ολιγογράφος, με γύρω στα 150 καταγραμμένα δημοσιεύματά του (με άλλα να λανθάνουν), χωρίς να  ενδιαφέρεται για την αυτοτελή έκδοση έργων του (εκτός  από δύο), αποφεύγοντας την αυτοπροβολή, την περιαυτολογία, χωρίς (σ)τάση ματαιοδοξίας ή έγνοια για την υστεροφημία του κ.ά.π.
Παραλείποντας άλλα στοιχεία, σημειώνουμε μόνο την καίρια συμβολή του για να έρθουν στη Ζάκυνθο τα κατάλοιπα του δημοσιογράφου, ποιητή και λόγιου Νίκου Γρυπάρη (1913-1976), μαζί με ένα μέρος από το αρχείο του Λ.Σ. Ζώη, χωρίς και αυτά – όπως άλλα – να καταλήξουν αλλού […].

Έτσι, ευχόμαστε η επόμενη 15ετία να φανεί πιο γενναιόδωρη μαζί του,  χαρίζοντας στη σχετική βιβλιογραφία π.χ. μια συγκεντρωτική έκδοση διάσπαρτων κειμένων του Σπύρου Καββαδία ή την παρουσίαση της ανέκδοτης αλληλογραφίας του είτε έναν τιμητικό τόμο με γραφές άλλων γι΄ αυτόν ή μια νέα σολωμικού περιεχομένου διατριβή από κάποιον εξίσου τολμηρό και ικανό Ζακυνθινό φιλόλογο. Θα είναι μια πολύ καλή αντιπροσφορά για τη Ζακυνθοκεντρική παρακαταθήκη του αλησμόνητου Κερκυραίου σολωμιστή του νησιού μας Σπύρου Καββαδία, του μέχρι το πρόωρου τέλους του αμετακίνητου, ίσως, στις εξαρχής επιλογές του, αφήνοντας ό,τι αθέλητο ή θλιβερό στο περιθώριο της Λήθης […].

Διονύσης Σέρρας

Φιλόλογος – Λογοτέχνης     

Εισήγηση στην τιμητική εκδήλωση για τον Σπύρο Αλ. Καββαδία που έγινε την Κυριακή 2 Απριλίου 2017 από την “Λέσχη ο Ζάκυνθος”.


Από τη «Φωνή των Αργυραδιτών», αρ. φύλλου 142, Ιούλιος – Αύγουστος 2017

0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου